Kişilik, bireyin zihinsel, fizyolojik ve ruhsal özelliklerini kendi cümleleriyle tanımlamasıdır. Terimsel, literatür tanımı yapmadım, çünkü her bireyin kendine özgü tanımlamaları vardır. Tanımladığı kavram kendisi ise objektif ya da subjektif olabilmesi yine kendi tercihidir. Bireyin kendine özgü özellikleri onu diğerlerinden farklı kılmaktadır. Nasıl ki parmak ucumuzdaki şekil bize özgü ise kişiliğimizde öyledir. buradan şu yorumu yapabilirim. İş hayatında bu farklı kişiliklerle birlikteyiz ve hayatımızın büyük kısmını işyerinde geçiriyoruz. İster sevdiğiniz işi yapın ister sevmediğiniz işi yapın. Yaşam ihtiyaçlarımızı karşılamak ve diğer ek ihtiyaçlarımız için çalışmamız gerektiğinde hem fikirsek farklı kişiliklerle ortak alanlarda öğrenmeye ve nefes almaya evet demişiz demektir bu. Kişisel özelliklerimiz nedeniyle ılımlı, sıcakkanlı, soğukkanlı, umursamaz, iyiniyetli, yardımsever, şüpheci…vs.tutumlarımızla birlikte iş hayatında var oluruz. Bu farklılıkların olumlu ve olumsuz sonuçları ile karşılaşmaktayız hemen hemen hergün. Ya bu kişiliklerle anlaşırız yada anlaşamaz çatışma yaşarız. Anlaşmacı uyumlu insanlar genelde hep söylenir ya sen nasılsan karşındaki de öyledir sözünü benimsemiş davranışlarına dikkat eden, kırıcı olmamaya çalışan kendi içinde olumlu, kendinle barışık insanlardır. Bence burada dikkat etmemiz gereken diğer unsur karşı taraf. İletişimde bulunduğumuz kişinin tavırları da bu uyumsuzluğu arttırma ya da azaltmada etkilidir. Bu yüzden karşımızdaki bireyi dinlemek, önyargılı olmamak, sormak ve açık olmak iletişim eksikliğini giderecektir. Kişisel özelliklerimizi kısa sürede değiştiremeyeceğimize göre değiştirebileceğimiz düşüncelerimizle bunu sağlayabiliriz. Düşünceler davranışlara yön vermektedir. Anlık fevri tepkiler sonrasında sorun yaratıcı durumlara dönüşebilir. Tabi bunları teorik anlatmak çok kolay diyebilirsiniz. İş hayatında söylendiği gibi sinirlendiğiniz anlarda durup düşünme süreniz saniyelerle ölçülebilir. Buna birde sizin sabır gücünüzü ve sakinlik derecenizi eklersek süre kısalıp uzayabilir. Farkettiyseniz geldiğimiz yer kişilik yapısı oldu. Kişiliği etkileyen içinde bulunduğu toplum yapısı, dış görünümü, hayata bakış açısı, değer yargıları, bilişsel ve duygusal zekası, kültür seviyesi, yetiştirilme tarzı ve karakter ilişkisidir. Karakter bireyin doğuştan var olan eğilimleridir. Kişilik oluşana kadar karakter ayrı, kişilik oluşumundan sonra karakter kişiliğin içinde yer almaktadır.
Freud kişiliği id-ego-süper ego olarak tanımlamıştır. Berne kişiliği öğüt verici, yetişkin ve çocuk olarak tanımlamıştır. Honey kişilikde sosyal ilişkilere önem vermiştir. Adlere göre kişi sosyal ilişkilerde güçlü olma isteğini ve bu gücünü kabul ettirme çabasıyla hareket etmekte, gücünü kabul ettiremediği alanda sosyal ilişkiler ile bunu telafi etmeye çalışmaktadır.
İş hayatında kişilik ile ilgili iki kavramdan bahsedilmektedir. A tipi ve B tipi kişilik yapısı.
A Tipi Kişilik 1. Rekabetçi,
2. Sosyal alanda ve mesleğinde hırslı
3. Dakik
4.Güçlü ve etkileyici kişilik sahibi
5.Sabırsız
6.Aynı anda birkaç iş yapmayı sever.
7.İnsanlara ve olaylara çabuk sinirlenir.
8.Onaylanmayı bekler.
9.Sorunlu bir dinlenme tarzı vardır.
10.Daima telaşlıdır.
11.Ev ve iş dışında çok az ilgi alanı vardır.
12.Duygularını saklar.
13.Kendini ve başkalarını işlerini bitirmeye zorlar.
B Tipi Kişilik
1.Rekabeti sevmez.
2.Sosyal konumundan ve mesleğinden memnun.
3.Zaman konusunda rastlantısal.
4.Sakin kişilik sahibi.
5.Sabırlı
6.Yavaş
7.Kendini her seferinde başka bir işe vermeyi sever.
8.Onaylanmayı beklemez.
9.Periyotlar halinde dinlenmeyi sever.
10.Asla telaşlanmaz.
11.Ev ve iş dışında yeterli ilgi alanı vardır.
12.Duygularını gösterebilir.
13.Kendini ve başkalarını yapılan işlerde serbest bırakır.
İş hayatında azimli, hırslı, çalışkan insanlar A tipi kişilik özelliklerine sahiptir. Yalnız bu konuda güzel bir benzetme var. A tipi kişilik yapısı yüksek devirde çalışan motora benzetilmektedir. Hızlı ve verimli çalışır fakat tükenme payı daha yüksektir. Yapılan araştırma sonuçlarına göre A tipi kişilik yapısına sahip kişilerin ilerde kalp krizi, mide rahatsızlıkları ve tansiyon sorunlarına yakalanma olasılıkları B tipi kişiliklere göre oldukça fazla.